Portal Orzeczeń Sądu Okręgowego w Krakowie

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 stycznia 2019 r.

Sąd Okręgowy w Krakowie II Wydział Cywilny Odwoławczy

w składzie:

Przewodniczący:

SSO Anna Nowak (sprawozdawca)

Protokolant: stażysta Grzegorz Rokosz

po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2019 r. w Krakowie

na rozprawie

sprawy z powództwa P. K.

przeciwko (...) Towarzystwu Ubezpieczeń (...) Spółce Akcyjnej (...) z siedzibą w W.

o zapłatę

na skutek apelacji strony pozwanej

od wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa – Nowej Huty w Krakowie

z dnia 13 lipca 2018 r., sygnatura akt I C 3716/17/N

1.  oddala apelację;

2.  zasądza od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 900 zł (dziewięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

SSO Anna Nowak

Sygn. akt II Ca 2005/18

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 16 stycznia 2019 roku.

Zaskarżonym wyrokiem Sąd I instancji zasądził od strony pozwanej (...) Towarzystwa (...) z siedzibą w W. na rzecz powoda P. K. kwotę 5826,40 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 12 maja 2017 roku do dnia zapłaty oraz zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 2067 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

Z powyższym orzeczeniem nie zgodziła się strona pozwana zaskarżając wyrok w całości. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego, a to art. 385 ¹ kc poprzez ich zastosowanie do powoda, który nie zapoznał się owu zarówno przed jak i po zawarciu umowy przez co nie posiada on cech przeciętnego, rozsądnego konsumenta oraz naruszenie art. 5 k.c. w zw. z art. 405 k.c. poprzez nieuwzględnienie otrzymania przez powoda Dodatkowej Alokacji w kwocie 360 zł, co stanowiło nadużycie prawa i powodowało bezpodstawne wzbogacenie powoda.

Wnosiła o zmianę wyroku i oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu za obie instancje.

Powód wnosił o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postepowania odwoławczego.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje.

Apelacja okazała się bezzasadna.

Zgodnie z art. 387 § 2 ¹ k.p.c. niniejsze uzasadnienie zawiera jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa albowiem sąd drugiej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego ani nie zmienił ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, a w apelacji nie zgłoszono zarzutów dotyczących tych ustaleń.

Ustalenia faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy poczynione przez Sąd Rejonowy są prawidłowe i Sąd Okręgowy przyjmuje je za własne. Wskazać przy tym należy, że stan faktyczny niniejszej sprawy był zasadniczo nie niesporny i wynikał z załączonych przez strony dokumentów.

Zgodnie z art. 385 ¹ k.c. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny (§ 1). Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (§ 3). Z kolei art. 385 ² k.c. stanowi, że oceny zgodności postanowienia umowy z dobrymi obyczajami dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy, biorąc pod uwagę jej treść, okoliczności zawarcia oraz uwzględniając umowy pozostające w związku z umową obejmującą postanowienie będące przedmiotem oceny.

Z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że postanowienia umowy nie były przedmiotem indywidualnych ustaleń pomiędzy stronami, skoro zawarcie umowy nastąpiło przez przystąpienie (adhezję) powódki do zaproponowanego jej przez stronę pozwaną wzorca, na którego treść nie miała rzeczywistego wpływu.

Wobec uznania za abuzywne w rozumieniu art. art. 385 ¹ § 1 k.c. tych postanowień wzorca umownego, które kształtowały mechanizm określenia wysokości świadczenia wykupu na wypadek rozwiązania łączącej strony umowy przed upływem okresu na jaki została zawarta, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia te zarzuty strony pozwanej, w których podniosła ona, iż powódka wobec niezapoznania się z treścią ogólnych warunków umów zawarła umowę na własne ryzyko i w związku z tym nie zasługuje na ochronę jej interes prawny.

Odnośnie zarzutu dotyczącego faktu wiedzy powoda o tym, że utraci środki w razie rozwiązania umowy to sam fakt wiedzy nie jest jeszcze wystarczający do uznania, że postanowienie nie narusza rażąco interesów powoda. Godzenie się bowiem z jakimś postanowieniem, a brak wpływu na jego inne ukształtowanie powoduje, że ta przesłanka może zostać oceniona jako spełniona. Pewne jedynie właściwości osobiste konsumenta np. wiek, niedołęstwo mogą wpływać na stwierdzenie, że doszło do rażącego naruszania interesów konsumenta. Nie ma jednak zasady, że człowiek zdrowy dojrzały i z doświadczeniem życiowym nie może powoływać się na abuzywność postanowień umownych jeżeli nie miał wpływu na ich ukształtowanie. W konsekwencji ze względu na sformułowanie powyższego uregulowania, którego treść nawet dla rozważnego konsumenta nie może być jasna, a także z uwagi na kształtowanie w tym zakresie praw powoda w sposób sprzeczny dobrymi obyczajami oraz rażące naruszenie jego interesów poprzez znaczne zmniejszenie wysokości świadczenie ubezpieczyciela w postaci wypłaty wartości polisy należnej powodowi w przypadku rozwiązania umowy, uregulowania te uznać należy za abuzywne w rozumieniu art. 385 1 § 1 k.p.c. Nie ulega bowiem wątpliwości, że postanowienia umowne wzorca stosowanego przez pozwanego, w sposób nieusprawiedliwiony narzucają powodowi jako konsumentowi niejako formę „potrącenia” części jego świadczenia bez możliwości określenia, jakie świadczenie wzajemne ze strony pozwanej mu się należy i w jakiej wysokości. Nie ulega także wątpliwości, że na to postanowienie umowne powód nie miał realnego wpływu, albowiem samo zawarcie umowy było akceptacją jej postanowień wynikających z wzorca umowy zaproponowanego mu przez stronę pozwaną. Z tej też przyczyny fakt zapoznania się z wzorcem i regulaminem nie mógł mieć znaczenia albowiem niezależnie od tego czy powódka by je przeczytała czy też nie wpływałoby to na rozumienie tychże uregulowań umownych. Wskazać należy również, że inna jest funkcja art. 2 punktu 8 ustawy o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, który definiuje zakres stosowania tejże ustawy, która jest ustawą szczególną i brak jest podstaw do przyjęcia, że zakres stosowania tychże unormowań może mieć proste przełożenie na przepisy o klauzulach abuzywnych. Z uwagi także na wysokość zatrzymanego świadczenia , która powodowała, iż w okolicznościach niniejszej sprawy zatrzymaniu przez stronę pozwaną podlegała znaczna cześć środków zgromadzanych na rachunku powódki, uzasadniony jest wniosek , że działanie takie należało uznać za niezgodne z dobrymi obyczajami, wymagającymi lojalności przedsiębiorcy wobec konsumenta oraz jasnych i przejrzystych postanowień umownych bez zatajania jakichkolwiek okoliczności wpływających na prawną i ekonomiczną sytuację konsumenta w razie rozwiązania umowy.

Nie doszło do naruszenia art. 5 k.c. w zw. z art.405 k.c. Niewątpliwie strona pozwana jako profesjonalista świadczyła na rzecz powoda kwotę 360 zł . Zatem podstawą zwrotu tejże kwoty mógłby co najwyżej być art.410 k.c. Jednakże żadne przesłanki z tegoż przepisu w nin. sprawie nie zachodzą. Brak jest także możliwości ustalenia w jaki sposób kwota 360 zł tytułem bonusu została spożytkowana i czy powód jest rzeczywiście o tą kwotę wzbogacony. Z tych przyczyn strona pozwana nie wykazała na podstawie art.6 k.c. wzbogacenia powoda.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 385 k.p.c. orzeczono jak w punkcie 1 sentencji wyroku.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw., z art. 391 § 2 k.p.c.. Strona pozwana przegrała swoją apelację, więc była zobowiązana do zwrotu kosztów na rzecz powoda, który o zasądzenie tych kosztów wniósł w odpowiedzi na apelację. Na zasądzoną kwotę 900 zł złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika powoda obliczone na podstawie § 2 pkt 4 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

SSO Anna Nowak